НЕРЕТ – ΝΕΡΕΤ

Στα 14 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης της Φλώρινας-Λέριν- Лерин, ανάμεσα στα βουνά Βίτσσο και Νερέτσκα Πλάνινα, βρίσκεται το πανέμορ- φο μακεδόνικο χωριό Νέρετ-Πολυπόταμος. Ανήκει στο δήμο Περά- σματος-Κουτσσκόβενι και έχει μόνιμους κάτοικους γύρω στους 500. Βόρεια συνορεύει με τον οικισμό Μοτέσ- σνιτσα-Καλύβια και το χωριό Νεβόλιανι- Σκοπιά ενώ νότια με τα χωριά Μπάπτσσορ- Ποιμενικό (υπάρχουν μόνο ερείπια), Βίσσενι- Βυσσινιά, Τσσερέσσνι- τσα-Πολυκέρασο και Πρεκοπάνα-Περικοπή. Ανατολικά συνορεύει με την Καρπέσσινα- Ατραπός και με το Λάγκεν-Τριανταφυλλιά και δυτικά με τα χωριά Στάτιτσα-Μελάς, Κο- νόμλαντι-Μακροχώρι και τα ερημωμένα χωριά Τούριε-Κορυφή και Τρσιε-Τρίβουνο.

Σε μια παραδοσιακή ταβέρνα συναντή- σαμε τον Σώτηρ Μελίτσσεβ και τον Άτανας Βλάχοβ με την παρέα τους. «Το όνομα Νέρετ σημαίνει αταξία και δόθηκε επειδή τα σπίτια του χωριού δεν βρίσκο- νται σε κάποια σειρά. Αλλά- χτηκε από τις ελληνικές αρχές το 1935 σε Πολυπόταμο, όπως αλλάχτηκαν και τα ονόματα των κατοίκων. Ο Τσσότσσοβ έγινε Σαλιάκος, ο Κολίτσσιν- Κίζας, ο Λέκσοβ-Χριστίδης, ο Σεσστέβκιν-Σταμένης, ο Γκαζλάινοβ-Φιλίππου, ο Ντίνεβ-Μάρκος κτλ. Αλλά εμείς ακόμα και σήμερα χρησιμο- ποιούμε το μακεδόνικο όνομα του χωριού και τα μακεδόνικα ονόματα των οικογενειών, όπως χρησιμοποιούμε και τα μακεδόνικα τοπονύμια των γύρω τοποθεσιών. Όρνιτσα, Γκόλεμα Πάντινα, Ντέλκα, Κριβ Κάμεν, Λέουρντα, Παντίνιετο, Τσσούνο, Τούριανσκα πλό- τσσα, Στρέντερεκ…….» μας ενη- μέρωσε η παρέα στο Νέρετ. «Το χωριό είναι πολύ παλιό και δημιουργήθηκε από την ένωση των οικισμών Σέλισ- στε, Ρούντινι και Λόπουσ- σετς. Αναφέρεται ως Νέρετ σε τούρκικα ντοκουμέντα του 15ου αιώνα. Μέσα από το χωριό περνάει το ποτάμι Νέρετσκα Ρέκα και τα γύρω βουνά είναι σκεπασμένα από νταμπ-βελανιδιές και μπούκα- οξυές. Αυτή είναι και η κύρια ασχολία πολλών κατοίκων του χωριού. Ντάρβαρι-ξυλοκόποι. Επίσης οι κάτοικοι ασχολού- νται με την καλλιέργεια της φράουλας-πλανούτσσκι (όλο και λιγότερο),των φασολιών- μπομπ, της πατάτας-καρτόλι και υπάρχουν και αρκετά ζωντανά (1500 πρόβατα και 70 μουλάρια). Υπάρχουν πολλοί μάστορες κατασκευής σπιτιών και πολλές παρα- δοσιακές ταβέρνες. Επίσης το Νέρετ είναι πολύ γνωστό για τους μουσικούς του. Ο Γιάντσσο Τάρπτσσεβ-Κίζοβ ήταν ο πρώτος που ‘τόλμησε’ την δεκαετεία του ’80 να τραγουδήσει στη μακεδόνικη γλώσσα και για το λόγο αυτό υπέφερε πολλά. Γνωστοί είναι σήμερα οι αδελφοί Αθανασί- ου, μουσική οικογένεια, που προσπαθεί να διατηρήσει το μακεδόνικο χορό και τραγού- δι». «Το χωριό έχει δύο νεκροτα- φεία, το Σβέτι Τάνας-Άγιος Αθανάσιος, όπου θάβονταν οι μακεδονίζοντες και το Σβέτι Νίκολα όπου θάβονταν οι ελληνίζοντες. Η εκκλησία του χωριού είναι η Σβέτα Μπογκο- ρόντιτσα η οποία χτίστηκε το 1913 και επίσης υπάρχει και το μοναστήρι του Σβέτι Λούκα- Αγίου Λουκά». «Το Νέρετ ήταν από πάντα χωριό μακεδόνικο το οποίο εκδήλωνε την μακεδονι- κότητά του και συμμετείχε ενεργά στους αγώνες του μακεδόνικου λαού. Πολλοί ήταν οι κάτοικοι που βγήκαν στα βουνά ως κόμιτι για να πολεμήσουν ενάντια στους Τούρκους. Υπάρχουν πολλοί θρύλοι για την εποχή εκείνη και ο γνωστότερος μιλάει για τρεις Νερέτσι και έναν από το Λάγκεν, οι οποίοι επιστρέ- φοντας από την Αμερική, την περίοδο της επανάστασης του Ίλιντεν (1903), έτυχαν σε γάμο στο χωριό, στην τοποθεσία Κάλιντο Γκούμνο. Ο Τούρκος Βέλια (διοικητής) θέλησε να ΄’δοκιμάσει΄’ τη νύφη και αυτοί τον σκότωσαν. Κρύφτηκαν στη Γκαζλάινοβα πλέμνα (αχυρώ- να), όπου και τους βρήκαν και τους έκαψαν ζωντανούς. Μόνο ο Λάγκενετς κατάφερε να γλιτώσει. Το όνομα του ενός Νερέτετς ήταν Κότε Αβρά- μοβ, τα άλλα ονόματα δεν τα θυμόμαστε». «Μεγάλη ήταν και η συμμετο- χή των κατοίκων στις τάξεις του Δημοκρατικού Στρατού, την περίοδο του Εμφυλίου πολέμου. 81 άτομα ηλικίας 20-35 χρονών σκοτώθηκαν τότε. Πολλές οικογένειες εκδιώχθηκαν ή αναγκάστηκαν να καταφύγουν στις πρώην ανατολικές χώρες. Λέξο Με- τσσκάροβ, Γκιόργκι Μάρκοβ, Πάντο Βλάοβ, Τάνας Κίρκοβ, Γκιόργκι Ρασπόπτσσεβ, Κώστα Ιούγκρεβ και πολλοί άλλοι ζούνε πλέον σε άλλες χώρες και δεν τους επιτρέπεται να επιστρέψουν στη γεννέτη- ρά τους. Γνωστότερος από αυτούς ο Μανόλι Γιοβάντσσεβ, ο ποδοσφαιριστής, ο οποίος ήταν συμπαίκτης του Φέρεντς Πούσσκας, του θρύλου της Ουγγαρίας». «Το 1936 στο Νέρετ κατοικού- σαν περίπου 5500 άνθρωποι. Ενδειχτικά μόνο αναφέρουμε ότι η Καπαλίτσσεβα μάαλα (γειτονιά) αριθμεί 40 σπίτια και κατοικούνται μόνο τα τρία. Μεγάλο κύμα μεταναστών αναχώρησε για την Αυστραλία πριν το 2ο Παγκόσμιο πόλεμο και ακόμα ένα κύμα την περίοδο της δεκαετίας του ’50. Έφευγαν ολόκληρες οικογέ- νειες και πολλές είναι αυτές που δεν άφησαν κανέναν δικό τους στο χωριό. Σήμερα στην Αυστραλία ζούνε περίπου 4000 Νερέτσι (μαζί με τους απογόνους τους), κυρίως στη Μελβούρνη και στη Δυτική Αυστραλία, έχουν το δικό τους σύλλογο και τη δική τους αίθουσα εκδηλώσεων και συ- νεχίζουν ακόμα και σήμερα να διατηρούν τη μακεδόνικη τους ταυτότητα. Πολλοί από τους Νερέτσι 2ης και 3ης γενιάς είναι επιτυχυμένοι επιχειρημα- τίες, δικηγόροι, φαρμακοποιοί, γιατροί κ.α. Επίσης υπάρχουν πολλοί Νερέτσι στον Καναδά, στις ΗΠΑ,στη δυτική Ευρώπη και στις πρώην ανατολικές χώ- ρες (κυρίως στη Δημοκρατία της Μακεδονίας)». Σήμερα η ζωή κυλάει αργά σ’αυτό το μικρό πλέον χωριό. Οι κάτοικοι έχουν ιδρύσει πο- λιτιστικό σύλλογο και προσπα- θούν μ’αυτόν τον τρόπο να διατηρήσουν τη μακεδονική τους ταυτότητα και κουλτού- ρα. Άξιο λόγου είναι και το γεγονός ότι στις περασμένες Ευρωεκλογές του 2009, πρώτο κόμμα σε ψήφους στο χωριό ήρθε το κόμμα των εθνικά Μακεδόνων, Ουράνιο Τόξο- Виножито. Τιμή τους !!!

δεν επιτρέπονται τα σχόλια.

Κατηγορίες

Ευχαριστούμε θερμά τους Μακεδόνες οικονομικούς μας μετανάστες σε Αυστραλία, Καναδά και δυτική Ευρώπη, όπως και τους φίλους μας απ’ όλα τα μέρη της Ελλάδας, για την οικονομική στήριξη της έκδοσης της Нова Зора. Благодариме - Μπλαγκοντάριμε


ALPHA BANK

Account 852 00 2101 031390

IBAN: GR47 0140 8520 8520 0210 1031 390

BIC: CRBAGRAA

Μηνιαίες Εκδόσεις

Македонска Ризница
  • ,ΞΕΦΥΛΛΙΣΜΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΤΕΥΧΩΝ
    РАЗГЛЕДУВАЊЕ НА ПРЕТХОДНИ БРОЕВИ
  • 2016 (147)
  • 2015 (416)
  • 2014 (404)
  • 2013 (377)
  • 2012 (372)
  • 2011 (323)
  • 2010 (202)