МАКЕДОНСКА АЗБУКА

Είναι πολύ λυπηρό και απαράδεκτο, στον 21ο αιώνα, οι εθνικά Μακεδόνες στην Ελλάδα την τόσο ,,δημοκρατική και πολιτισμένη,, ακόμα να μην μπορούν να μαθαίνουν και να διδάσκονται την μητρική τους γλώσσα, τη γλώσσα των προγόνων τους, τη ΓΛΩΣΣΑ ΤΟΥΣ. Τη γλώσσα αυτή που τόσο εκδιώχθηκε με όλα τα μέσα από τις ελληνικές αρχές από τις αρχές του 20ου αιώνα μέχρι και σήμερα. Και όμως, παρόλα αυτά, δεν είναι μικρός ο αριθμός των εθνικά Μακεδόνων στην Ελλάδα που χρησιμοποιεί την μακεδόνικη γλώσσα ως πρώτη ή δεύτερη γλώσσα του στην καθημερινή του επικοινωνία.Είναι όμως ελάχιστος ο αριθμός ατόμων που γνωρίζουν γραφή και ανάγνωση στη μακεδόνικη γλώσσα. Επειδή οι ελληνικές αρχές αρνούνται συστηματικά να αναγνωρίσουν τη μακεδόνικη γλώσσα και να την εισάγουν στο εκπαιδευτικό σύστημα, στις περιοχές όπου ομιλείται, οι Μακεδόνες μόνοι τους χρησιμοποιούν διάφορες μεθόδους για να διατηρήσουν την γλώσσα τους.

Ξεκινώντας από το πρώτο φύλλο της Νόβα Ζόρα, θα παρουσιάζονται απλά και κατανοητά μαθήματα εκμάθησης της επίσημης λόγιας μακεδόνικης γλώσσας (κυριλλικής γραφής), όπως αυτή διδάσκεται και ομιλείται στη Δημοκρατία της Μακεδονίας. Οι αναγνώστες, με λίγη προσπάθεια θα μπορέσουν μέσα σε μικρό χρονικό διάστημα να μάθουν να γράφουν και διαβάζουν στα μακεδόνικα, λόγω της απλότητας της АЗБУКА (αλφάβητου) και των αρκετών ομοίων γραμμάτων και ήχων με την ελληνική αλφάβητο.

Δεν υπάρχουν δίφθογγοι ούτε διπλά σύμφωνα και φωνήεντα.

Κάθε γράμμα μας δίνει έναν και μόνο ήχο.

Δεν είναι αναγκαία η αποστήθιση της АЗБУКА, αρκεί να είναι γνωστός ο ήχος που δίνει κάθε γράμμα.

Σημάδι τονισμού δεν χρησιμοποιήται επειδή όλες οι λέξεις (ουσιαστικά, επίθετα, ρήματα, επιρήματα κτλ.) τονίζονται στην προπαραλήγουσα (τρίτη συλλαβή από το τέλος). Εάν η λέξη έχει δύο συλλαβές, τότε τονίζεται στην παραλήγουσα (δεύτερη συλλαβή από το τέλος).

Παρακάτω δίνεται πίνακας με τα γράμματα της АЗБУКА και το πώς διαβάζονται με λατινικούς και ελληνικούς χαρακτήρες. Οι παχιοί ήχοι της μακεδόνικης γλώσσας θα γράφονται με διπλά έντονα γράμματα.

Μακεδό-

νικα

Λατι-

νικά

Ελλη-

νικά

Παράδειγμα με

Μακεδόνικους

Χαρακτήρες

Παράδειγμα με

Ελληνικούς

Χαρακτήρες

А  а A A абер άμπερ – είδηση
Б  б B ΜΠ баба μπάμπα – γιαγιά
В  в V Β вода βόντα – νερό
Г  г G ΓΚ горе γκόρε – πάνω
Д  д D ΝΤ десно ντέσνο – δεξιά
Ѓ  ѓ Gj ΓΚΙ ѓум γκιούμ–μεταλ. κανάτα
Е  е E Ε елен έλεν – ελάφι
Ж  ж Zh ΖΖ жена ζζένα – γυναίκα
З  з Z Ζ зет ζετ – γαμπρός
Ѕ  ѕ Tz ΤΖ ѕевгар τζέβγκαρ – ζευγάρι
И  и I Ι игра ίγκρα – παιχνίδι
Ј  ј I (soundless) Γι јаболко γιάμπολκο – μήλο
К  к K Κ крава κράβα – αγελάδα
Л  л L Λ лопата λόπατα – φτυάρι
Љ  љ Lj Λι љубов λιούμποφ – αγάπη

(σε κάποιες περιπτώσεις το β ηχεί ως φ.)

М  м M Μ мајка μάικα – μητέρα
Н  н N Ν недела νέντελα – κυριακή
Њ  њ Nj Νι коњ κονν – άλογο
О  о O Ο оро όρο – χορός
П  п P Π петел πέτελ – κόκορας
Р  р R Ρ река ρέκα – ποτάμι
С  с S Σ сестра σέστρα – αδελφή
Т  т T Τ трап τραπ – χαντάκι
Ќ  ќ Kj Κι ќумур κιούμουρ – κάρβουνο
У  у U ΟΥ уво ούβο – αυτί
Ф  ф F Φ филип φίλιπ – φίλιππος
Х  х H Χ храна χράνα – τροφή
Ц  ц Ts ΤΣ цар τσαρ – βασιλιάς
Ч  ч Ch ΤΣΤΣ чупа τστσούπα – κορίτσι
Џ  џ J ΤΖΤΖ џеп τζτζεπ – τσέπη
Ш  ш Sh ΣΣ шише σσίσσε – μπουκάλι

Σημείωση :οι συνδιασμοί φωνηέντων όπως –ια, -ιε, -ιο, -ιου, οι οποίοι διαβάζονται μαζί και όχι χωριστά π.χ. ζέμια (γη), μόιοτ (δικός μου), κούικια (σπίτι κτλ. δεν θα γράφονται με  и (иа, ио, ие) αλλά με  ј (-ја, -јо, -је, -ју).

Земја, мојоτ, кујќа…….

Γράψτε με κυριλλική γραφή τις παρακάτω μακεδόνικες λέξεις :

  • Λέριν (Φλώρινα) ………………… , Βόντεν (Έδεσσα)…………………
  • μόζζαμ (μπορώ)………………… , τστσέντο (παιδί) ………………….
  • πίσσουβαμ (γράφω)……………., πλάνινα (βουνό) ………………….
  • ντόλου (κάτω) …………………… , σέλο (χωριό) ……………………….
  • ζζέλκα (χελώνα)………………….., γκραντ (πόλη)……………………..
  • σπίγιαμ (κοιμάμαι)………………., πέσνα (τραγούδι)………………….
  • νίβα (χωράφι)…………………….., τστσόβεκ (άνθρωπος)…………..

Προσπαθήστε τώρα, με τη βοήθεια του παραπάνω πίνακα, να διαβάσετε το παρακάτω κείμενο (ακολουθεί η μετάφραση του στα ελληνικά).

Јас се викам Пеце. Сум од селото Инско. Имам десет години. Мојата мајка е добра и е многу висока. Татко ми работи во нивата. Имам брат и сестра. Многу сакам да јадам леб со маслинки и да играм со другите деца. Кога ќе пораснам сакам да станам лекар и да работам во болница. Сега учам за школото и добро ми оди. Одам сега зошто ќе дојдат мојте пријатели за да играме надвор со топката. Со здравје.

(Εγώ λέγομαι Πέτσε. Είμαι από το χωριό Ίνσκο. Έχω (είμαι) δέκα χρονών. Η δική μου μητέρα είναι καλή και πολύ ψηλή. Ο πατέρας μου δουλεύει στο χωράφι. Έχω αδερφό και αδερφή. Πολύ μου αρέσει να τρώω ψωμί με ελιές και να παίζω με τα άλλα παιδιά. Όταν μεγαλώσω θέλω να γίνω γιατρός και να δουλεύω στο νοσοκομείο. Τώρα μαθαίνω για το σχολείο και τα πάω καλά. Πάω τώρα γιατί θα έρθουν οι φίλοι μου για να παίξουμε έξω με τη μπάλα. Με υγεία.).

δεν επιτρέπονται τα σχόλια.

Κατηγορίες

Loading

Ευχαριστούμε θερμά τους Μακεδόνες οικονομικούς μας μετανάστες σε Αυστραλία, Καναδά και δυτική Ευρώπη, όπως και τους φίλους μας απ’ όλα τα μέρη της Ελλάδας, για την οικονομική στήριξη της έκδοσης της Нова Зора. Благодариме - Μπλαγκοντάριμε


EMPORIKI BANK-Branch 501 Florina

Bank account 5638/32

IBAN:GR75 0120 5010 0000 0005 9667 441

BIC EMPOCRAA

  • ,ΞΕΦΥΛΛΙΣΜΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΤΕΥΧΩΝ
    РАЗГЛЕДУВАЊЕ НА ПРЕТХОДНИ БРОЕВИ
  • 2012 (59)
  • 2011 (323)
  • 2010 (202)
  • Τελευταίο
  • Δημοφιλή
  • Σχόλια