ТАРАНА – КОРИ – ТУРШИЈА

(ΤΑΡΑΝΑ – ΚΟΡΙ – ΤΟΥΡΣΣΙΑ / ΤΡΑΧΑΝΑΣ – ΧΥΛΟΠΙΤΕΣ – ΤΟΥΡΣΙ)

Η προνοητική διατροφική προμήθεια του αγρότη για το χειμώνα

Μέχρι το Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο τα περισσότερα μακεδόνικα χωριά μας βρίσκονταν στο στάδιο της κλειστής οικιακής οικονομίας, δηλαδή ότι χρειαζόταν ένα σπιτικό το παρήγαγε μόνο του. Για κάποια προϊόντα που περίσσευαν σε μια οικογένεια τ΄αντάλλαζε με προϊόντα άλλης οικογένειας, που η ίδια δεν τα παρήγαγε και περίσσευαν της άλλης, δηλαδή κάτι σαν το κλίρινγκ (clearing) ή τα χρησιμοποιούσαν ως ,,νόμισμα,, για να πληρώσουν ή ν΄αγοράσουν κάτι.

Στα πλαίσια της εξασφάλισης της διατροφής, μερικοί σήμερα, αλλά όλοι οι προγόνοι μας στα χωριά μας, δραστηριοποιούνταν στην Παρασκευή προϊόντων διαρκείας και μερικά απ΄αυτά θα μας απασχολήσουν στο σημείωμα αυτού του τεύχους της εφημερίδας μας και τέτοια είναι: тараната – ταράνατα ή τράλνεκ (τραχανάς), корите – κόριτε (χυλοπίτες) και туршија – τούρσσια (τουρσί).

Ο τραχανάς είναι ο γλυκός που είναι непосен – νέποσεν (αρτύσιμος) και ο ξινός που είναι посен – πόσεν (νηστήσιμος). Όλες οι εργασίες για την Παρασκευή του τραχανά γίνονται το καλοκαίρι.

Блага тарана – μπλάγκα τάρανα (γλυκός τραχανάς)

Τα υλικά που χρειάζονται για τον τραχανά αυτό είναι: брашно – μπράσσνο (αλεύρι), млеко – μλέκο (γάλα), сол – σολ (αλάτι) και јајца – ιάιτσα (αυγά). Τα αυγά χρησιμοποιούνται προαιρετικά.

Το αλάτι το ρίχνουμε στο γάλα και το ανακατεύουμε ώστε να είναι έτοιμο για χρήση.

Παρασκευή του τραχανά

Παίρνουμε λίγο αλεύρι, σπάμε αυγά (όσα θέλουμε), ρίχνουμε λίγο γάλα κι ανακατεύουμε μέχρι να γρομπαλιάσει (για να μη γίνει ζυμάρι), αυτό το περνάμε σε χοντρό κόσκινο από σύρμα και δημιουργούμε χοντρές ψηφίδες που τις απλώνουμε στον ήλιο να ξεραθούν κι όταν γίνει αυτό τις αποθηκεύουμε.

Киселата тарана – κισέλατα τάρανα (ξινός τραχανάς)

Γίνεται με σκληρό σιτάρι που αλέθεται χοντρά. Το άλεσμα ανακατεύεται με γιαούρτι (εξού και ξινός) ή με γάλα. Χρησιμοποιείται και αλάτι. Όλη αυτή η μάζα γίνεται πολτός που πλάθεται σε μπάλες, τις οποίες αφήνουν να χάσουν λίγο νερό και στην συνέχεια τρίβονται – σε τρίφτη ή παλαιότερα στην εξωτερική πλευρά του πάτου χοντρού κόσκινου (дрмон – ντ΄ρμον) – τα τρίμματα απλώνονται στον ήλιο να ξεραθούν και στην συνέχεια αποθηκεύονται.

Τον τραχανά τον έτρωγαν συνήθως για πρωινό και μάλιστα μετά το βράσιμο τον έχυναν σε μεγάλο ταψί για ν΄απλωθεί και να κρυώσει. Τον γλυκό τον έτρωγαν όταν δεν νήστευαν και τον ξινό όταν νήστευαν.

Τα кори – κόρι (χυλοπίτες) ήταν το ζυμαρικό των χωρικών μας και αυτά έχουν σαν βασικό συστατικό το αλεύρι.

Τα υλικά για την Παρασκευή των κόρι είναι: сеано брашно – σέανο μπράσσνο (κοσκινισμένο αλεύρι), πολλά αυγά, γάλα, λίγο λάδι (масло – μάσλο) και солило – σόλιλο (άρμη).

Παρασκευή των κόρι

Σε μια πήλινη λεκάνη ή ξύλινη σκάφη (ношви – νόσσβι) βάζουμε το αλεύρι, όχι όλο, λίγο αλάτι, λίγο λάδι, το σόλιλο και όλα τα αυγά. Ζυμώνουμε προσθέτοντας κάθε τόσο αλεύρι μέχρι να πετύχουμε να γίνει μαλακό ζυμάρι ώστε να ανοίγει φύλλο. Ανοίγονται φύλλα, που απλώνονται στον ήλιο αμέσως για να ξεραθούν και στην συνέχεια αποθηκεύονται. Η αποθήκευση γίνεται σε δοχεία ή σάκους υφασμάτινους, έτσι ώστε να αερίζονται, το ίδιο ισχύει και για τον τραχανά.

Τα κόρι τρώγονταν και τρώγονται συνήθως βραστά ως вечера-βέτσσερα (βραδυνό) με сирење-σίρενιε (τυρί). Δεν σουρώνονται αλλά βράζονται μέχρι να ,,πιούνε,, το νερό και γι΄αυτό η ποσότητα νερού είναι ορισμένη.

Παρασκευή τουρσιού

Η туршија – τούρσσια (τουρσί) ετοιμάζεται προς το τέλος του καλοκαιριού (лето – λέτο) και αρχές φθινοπώρου (есен – έσεν).

Σε μια каца – κάτσα (βαρέλι) τοποθετούνται άγουρα λαχανικά και άλλα και στην συνέχεια ρίχνουμε το σόλιλο (άρμη) μέχρι να σκεπαστούν. Πάνω πάνω βάζουμε μια μαρμάρινη πλάκα ή σχιστολιθική για να πιέζει τα αποθέματα και να βρίσκονται όλα μέσα στο σόλιλο.

Το σόλιλο γίνεται με νερό που έχουμε βράσει και σ΄αυτό βάζουμε αλάτι, τόσο όσο να επιπλέει ένα αυγό κότας. Στον πυθμένα του βαρελιού βάζουμε μια στρώση ρεβύθια που έχουν μουλιάσει.

Στην συνέχεια τοποθετούμε τα λαχανικά, όπως домати – ντόματι (ντομάτες), пиперки – πίπερκι (πιπεριές), патлиџани – πατλίτζζανι (μελιτζάνες), карфиол – καρφιόλ (κουνουπίδι), моркови – μόρκοβι (καρότα), мали лубеници – μάλι λουμπένιτσι (μικρά καρπούζια), краставички – κραστάβιτσσκι (αγγουράκια), динчиња – ντίντσσινια (πεπονάκια) και άλλα.

Με το τουρσί εκμεταλεύονταν και αξιοποιούσαν εκείνους τους καρπούς και τα λαχανικά που δεν είχαν ωριμάσει. Επιπλέον ήταν πηγή πολλών βιταμινών και το πιο σημαντικό ήταν ότι όλα τα παραπάνω προέρχονταν από τους κήπους τους, δηλαδή δεν τ΄αγόραζαν. Έτσι τα σαλατικά δεν έλειπαν ποτέ από το τραπέζι των Μακεδόνων, ακόμη και το χειμώνα.

ΑΙΓΑΙΑΤΗΣ  ΜΑΚΕΔΟΝΑΣ

δεν επιτρέπονται τα σχόλια.

Κατηγορίες

Ευχαριστούμε θερμά τους Μακεδόνες οικονομικούς μας μετανάστες σε Αυστραλία, Καναδά και δυτική Ευρώπη, όπως και τους φίλους μας απ’ όλα τα μέρη της Ελλάδας, για την οικονομική στήριξη της έκδοσης της Нова Зора. Благодариме - Μπλαγκοντάριμε


ALPHA BANK

Account 852 00 2101 031390

IBAN: GR47 0140 8520 8520 0210 1031 390

BIC: CRBAGRAA

Μηνιαίες Εκδόσεις

Македонска Ризница
  • ,ΞΕΦΥΛΛΙΣΜΑ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΤΕΥΧΩΝ
    РАЗГЛЕДУВАЊЕ НА ПРЕТХОДНИ БРОЕВИ
  • 2016 (147)
  • 2015 (416)
  • 2014 (404)
  • 2013 (377)
  • 2012 (372)
  • 2011 (323)
  • 2010 (202)